Seçim Komisyonu, referanduma katılım oranının iyi düzeyde olduğunu açıkladı. Referandumda Sünni Arapların çoğunlukta olduğu bölgelerde katılım oranının geçen Ocak’ta yapılan genel seçimlere göre daha yüksek olduğu belirtiliyor.
Referandumda Iraklılara, “Irak geçici anayasasını onaylıyor musunuz?” sorusu soruluyor ve oy pusulalarının altında Arapça ve Kürtçe ‘Evet’ ve ‘Hayır’ seçenekleri bulunuyor. Oylamaya katılanların çoğunluğu ‘Evet’ derse ve Irak’ın 18 ilinden 3’ünde oyların üçte ikisi ‘Hayır’ çıkmazsa, anayasa kabul edilmiş sayılacak.
Ülke nüfusunun beşte birini ve en az 3 ilde çoğunluğu oluşturan Sünni Arapların ‘Hayır’ oyuyla taslağı bloke edebileceği düşünüldüğü için böyle bir yola başvuruldu.
KAYITLI SEÇMEN SAYISI: 15,5 MİLYON
Referandumu düzenleyen Irak Seçim Komisyonu, 15.5 milyon kişinin seçmen kaydığı yaptırdığını açıkladı. Seçmenler ülke çapında oluşturulan 6200 seçim merkezinde oy kullandı.
KATILIM ORANI SEÇİMLERDEN YÜKSEK
Irak Bağımsız Seçim Komisyonu yetkilileri Ferid Ayar ve Hamdiye El Hüseyni, başkent Bağdat’ta düzenlenen basın toplantısında, 3’ünde Sünni çoğunluğun yaşadığı toplam 7 bölgede katılım oranının yüzde 66’nın üzerinde olduğunu söylediler.
TALABANİ’DEN ‘EVET’ ÇAĞRISI
Irak Devlet Başkanı Celal Talabani ile Başbakan İbrahim Caferi sabah saatlerinde oylarını kullandılar. Talabani, etnik veya dini kökeni ne olursa olsun Iraklıları referandumda “evet” oyu kullanmaya çağırdı.
SALDIRILAR DURMUYOR
Referandumun ilk sonuçlarının yarın akşam belil olması bekleniyor. Oy verme işlemi sürerken, ülkenin farklı bölgelerinde düzenlenen saldırılarda da 3 Irak polisi öldü.
Geçici anayasaya göre, referandumda anayasa taslağının kabul edilmesi halinde, 15 Aralık’tan geç olmamak üzere genel seçimlerin yapılması ve yeni hükümetin 31 Aralık’tan önce yemin edip göreve başlaması gerekiyor.
Anayasa taslağının reddedilmesi halinde ise parlamento feshedilecek ve 15 Aralık’ta seçim yapılacak. Yeni geçici meclis yeni bir anayasa taslağı hazırlayacak ve bu anayasa taslağı 2006 Ekim ayında halkoyuna sunulacak.
YENİ ANAYASADA NELER VAR?
Irak federal bir parlamenter demokrasi olacak.
Seçimler 4 yılda bir yapılacak.
Parlamentoda çoğunluğa sahip partinin lideri başbakan olacak.
Dini özgürlük garanti edilmekle birlikte, devletin dini İslam olacak. İslam aynı zamanda yasamanın ana kaynağını oluşturacak. Hiçbir yasa, İslam’ın kurallarına, demokrasiye ve anayasada tanınan haklara aykırı olamayacak.
Iraklılar yasa önünde eşitler ve ifade, basın ve toplanma özgürlüğüne sahipler.
Kadınlar ve erkekler eşit siyasi haklara sahipler.
Devrik lider Saddam Hüseyin’in lideri olduğu Baas Partisi yasak.
Yargı sistemi şeffaf ve her türlü işkenceyle insanlık dışı muamele yasak olacak.
Ülkenin resmi dilleri Arapça ve Kürtçe.
Irak’ın petrol ve gaz rezervleri “Tüm Irak halkının malı” olarak anayasada yer alıyor.
Petrol gelirleri bölgeler arasında eşit paylaştırılacak, ancak dengeli ekonomik gelişmeyi sağlamak için Saddam döneminde ihmal edilen bölgelere belli bir süre ayrıcalık tanınacak.
İl yönetimlerine güçlü özerklik tanınacak, iller kendi güvenlik yapılarını oluşturabilecek.